هدف از تحقیق ارائه کاری جامع و مانع در رابطه با داستان جمشید وضحاک درشاهنامه وبررسی بنمایه های آنها ومقایسه آن با متون دینی فارسی میانه بوده است . روش تحقیق به شیوه کتابخانه ای بوده که با جمع آوری اطباعات وفیش برداری به تحلیل آنهاپرداخته شده است ودر مواردی که بانک های اطلاعاتی ومنابع جوابگوی نبوده اند از نظر صاحبنظران بهره مند شده ایم . دراین مقاله سعی شده است بن مایه های اسطوره ای این دو داستان مورد بررسی قرار گیرد. عمده ترین مباحثی کهب ه انها پرداخته شده است عبارتند از شخصیت ضحاک ، فریدون ، جمشید ف کاوه ، سیرتحولی موم ، قربانی ، فر، رابطه فربافرهمندان ، بن مایه و سیرتحولی دیو و... عمده ترین نتایجی که پژوهشگربه آن دست یافته عبارتند از : جمشید وفریدون دو شخصیت اسطوره ای هند وایرانی هستند که درسیرتحولی اسطوره به حماسه مقام خدایی خود را از دست دادها ند وبه مقام پادشاهی رسیده اند جمشید نخستین انسان ونخستنی شهریار است که به تدیج اسطوره مش و مشیانه وکیومرث جاتنشین وی شده است . لذا درشاهنامه تنها مقام شهریاری دارد . سابقه نبرد فریدون و ضحاک مربوط به دوران هند وایرانی است ، ضحاک در اوستا درقالب اژدها ظاهر میشود ودرشاهنامه ودیگر متون دینی فارسی میانه درقالب یک پادشاه ستمگر جلوه گرشده است . به نظر میرسد درگیری وی با فریدون ناشی از تقابل دینی آنهاست و به تعویث انداختن مرگ ضحاک دربعضی از متون دینی فارسی میانه به دلیل اعتقاد زرتشتیان به چرخه دوازده هزارساله آفرینش میباشد که دراین چرخه تا پایان این دوره دوازده هزار ساله باید نبرد خیروشر ادامه داشته باشد . علت این که درشاهنامه درمورد سرانجام ضحاک بحث نشده هراس فردوسی از درگیری های دینی بوده است ، لذا درمورد آن سکوت نموده است . مهمترین اصل دردین زرتشت حفظ طبقه است . بنابرانی درآفرذینش اسطوره وحماسه ها مردم عالی کمترین نقش را داشته اند . تاثیر این افکار را در شاهنامه نیز میتوان درداستان انوشیروان وپسر کفشگر وبه هنگام پادشاهی لهراسب و...دید.